Winyl, kawa i działający system. Dlaczego w erze AI znów chcemy czegoś dotknąć

Sobota, poranna kawa i trochę wolniejsze tempo niż w tygodniu. To dobry moment na tekst, który nie będzie o kolejnym wdrożeniu, migracji danych ani o tym, czy system warto przebudować. Chcę się z Tobą podzielić myślą, która chodzi za mną od kilku dni: analog w erze AI wraca. I wcale nie chodzi tylko o płyty winylowe.

Wszystko zaczęło się od artykułu Gary'ego Vaynerchuka „Analog Is Back and I'm Betting On It”. Gary od lat zawodowo przewiduje, dokąd idzie marketing. Tym razem nie pisze o nowej platformie ani algorytmie. Pisze, że coraz więcej będzie znaczyło to, co człowiek może zobaczyć, dotknąć i sprawdzić na własnej skórze.

Czytałem to jako ktoś, kto na co dzień buduje oprogramowanie i pracuje z AI. I złapałem się na tym, że kiwam głową.

Pomyśl o kimś, kto w sobotę rano wyciąga płytę z okładki. Ostrożnie, za brzegi. Kładzie ją na talerzu, opuszcza igłę i przez chwilę słucha cichego trzasku, zanim zacznie się muzyka.

Ta sama osoba ma w telefonie praktycznie całą muzykę świata. Za darmo albo za kilkadziesiąt złotych miesięcznie. Bez kurzu, bez przewracania płyty na drugą stronę, bez miejsca na półce.

Dlaczego więc wybiera wolniejszą, droższą i mniej wygodną drogę?

Myślę, że odpowiedź jest prosta. Winyla nie da się „przescrollować”. Trzeba usiąść, posłuchać, poświęcić uwagę. Mamy w rękach coś prawdziwego, co ma wagę, zapach i historię. Coś, czego nie wygenerował żaden model w ułamku sekundy.

Łatwo byłoby uznać to za sentyment kilku melomanów. Liczby mówią jednak co innego.

Według danych RIAA sprzedaż płyt winylowych w USA w 2025 roku przekroczyła 1 miliard dolarów, pierwszy raz od 1983 roku. Sprzedano 46,8 mln płyt. Jak podaje Digital Music News, to dziewiętnasty rok wzrostu z rzędu.

Prawdę mówiąc, płatne subskrypcje streamingowe nadal odpowiadają za ponad 55% przychodów branży nagraniowej w USA. Nikt nie wyrzuca telefonu do szuflady. Ale coraz więcej osób świadomie wybiera, kiedy z niego korzysta.

Podobny obraz pokazują inne dane. Jak opisuje Spokesman-Review, wyszukiwania hasła „analog hobbies” w Google wzrosły w ciągu roku o 5000%, a „offline living” o 850%. Ten sam tekst przywołuje badanie Pew Research Center: 53% dorosłych Amerykanów uważa, że spędza za dużo czasu przy telefonie.

Najbardziej podoba mi się jedna obserwacja z tych materiałów. Ludzie nie odrzucają technologii. Chcą odzyskać kontrolę nad tym, kiedy i jak jej używają.

Dlaczego właśnie teraz? Moim zdaniem odpowiedź siedzi w naszych ekranach.

W ostatnich dwóch latach wyprodukowanie ładnego tekstu, grafiki, a nawet wideo przestało kosztować cokolwiek poza kilkoma sekundami. Efekt łatwo zobaczyć w każdym feedzie. Treści są poprawne, gładkie i coraz bardziej do siebie podobne. Po angielsku mówi się na to dosadnie „AI slop”.

Gary Vaynerchuk ujął to jeszcze mocniej w jednym z podcastów: jesteśmy około pół dekady od momentu, w którym nie będziemy wierzyć w żadne wideo w internecie. Możesz się z nim zgadzać albo nie, ale kierunek jest czytelny. Skoro wszystko da się wygenerować, rośnie wartość tego, czego wygenerować się nie da.

Widać to także w biznesie. W badaniu Cvent 85% marketerów zajmujących się wydarzeniami przyznało, że wysyp treści generowanych przez AI utrudnia budowanie zaufania. Za największe zagrożenie dla zaufania uznali właśnie generyczne treści, a nie brak kontaktu na żywo.

Paradoks? Trochę tak. Im więcej sztucznie wygenerowanej treści, tym bardziej doceniamy prawdziwego człowieka po drugiej stronie.

Piszę to z perspektywy kogoś, kto technologię kocha i z niej żyje. Dlatego tym bardziej widzę, co czasem robimy z nią nie tak.

Miała nas łączyć, a często nas od siebie oddala. Zamiast telefonu dostajemy formularz. Zamiast rozmowy dostajemy chatbota, który grzecznie odpowiada na wszystko poza naszym pytaniem. Zamiast pokazania czegoś działającego dostajemy prezentację z obietnicami.

Nie mówię, że to źle. Formularz bywa wygodny, a chatbot potrafi oszczędzić mnóstwo czasu. Problem zaczyna się wtedy, gdy narzędzie zastępuje relację tam, gdzie relacja była najważniejsza.

Ciekawie widać to na weekendowych szkoleniach i spotkaniach branżowych. O najnowszych narzędziach AI wciąż najlepiej rozmawia się przy jednym stole, twarzą w twarz, przy kawie w przerwie. Nikt nie wymyślił jeszcze lepszego sposobu na zaufanie niż spotkanie dwóch ludzi.

Jest jeszcze jedna rzecz z artykułu Gary'ego, która mi się spodobała. Pisze o degustacjach w sklepach, czyli o czymś tak starym jak handel.

Podaje przykład z Costco. Do opłacalności degustacji wystarczyło, że około 8% osób, które spróbowały produktu, potem go kupiło. Pozostałe 92% po prostu zjadło darmowy kawałek i poszło dalej. I to jest w porządku.

To nie jest tylko anegdota. Badanie prof. Kenny'ego Herbsta z Wake Forest, opisane przez Supermarket News, wykazało 28% wzrostu sprzedaży produktu w trzech tygodniach po degustacji, w porównaniu z trzema tygodniami przed nią.

Mechanizm jest stary jak świat. Zanim zaufamy, chcemy spróbować. Nikt nie kupuje sera tylko na podstawie opisu na ulotce. Chcemy poczuć smak, zobaczyć, dotknąć.

W tym miejscu możesz zapytać, co ma do tego software house. Przecież produkujemy coś, czego nie da się wziąć do ręki.

Właśnie dlatego ten temat tak mnie poruszył. W 360 Software House widzimy, że przy zakupie oprogramowania działa dokładnie ta sama zasada, co przy winylu i degustacji. Ludzie chcą czegoś prawdziwego i sprawdzalnego.

Po naszemu „analog” oznacza kilka bardzo konkretnych rzeczy.

1. Rozmowa zanim padnie słowo „system”. Najpierw chcemy zrozumieć, jak pracuje Twoja firma, gdzie tracicie czas i co Cię naprawdę uwiera. Technologia przychodzi później.
2. Pokazanie zamiast obiecywania. Działające rozwiązanie, nawet małe, mówi więcej niż najładniejsza prezentacja. Najlepiej, gdy widać je na przykładzie Twojego procesu, a nie wymyślonej firmy z katalogu.
3. Możliwość „spróbowania”. Dlatego zaczynamy od bezpłatnej konsultacji. To nasza wersja degustacji. Nie każda kończy się współpracą i to jest w porządku. Ma pomóc Ci zobaczyć problem jaśniej, niezależnie od tego, co zdecydujesz później.
4. Technologia, która oddaje czas ludziom. Gdy automatyzujemy procesy, nie chodzi nam o to, żeby zabrać ludziom kontakt ze sobą nawzajem i z klientami. Chodzi o to, żeby zdjąć z nich przepisywanie danych i ręczne poprawki. A odzyskany czas oddać na to, czego maszyna nie zrobi: rozmowę, decyzję, relację.

Jeśli interesuje Cię, jak łączyć procesy w firmie, żeby technologia faktycznie pomagała ludziom, piszemy o tym w artykule Biznesowy system operacyjny: jak połączyć procesy firmy?

Nie zamierzam namawiać nikogo do wyrzucenia smartfona i kupna gramofonu. Sam pracuję z AI codziennie i uważam, że to jedna z najciekawszych rzeczy, jakie przytrafiły się naszej branży.

Myślę jednak, że najmądrzejsze firmy w najbliższych latach będą umiały odpowiedzieć sobie na proste pytanie. Co w naszej pracy powinno zostać ludzkie, a co możemy spokojnie oddać maszynie?

Mam więc dla Ciebie małe zadanie na ten weekend. Przy kawie albo przy ulubionej płycie zastanów się:

1. Która rozmowa w Twojej firmie nigdy nie powinna zamienić się w formularz?
2. Które zadanie zabiera Twoim ludziom czas, a mogłoby robić się samo?
3. Kiedy ostatnio klient mógł coś u Was naprawdę „spróbować”, zanim kupił?

Jeśli odpowiedź na drugie pytanie przyjdzie Ci do głowy od razu, porozmawiajmy. Umów bezpłatną konsultację - bez prezentacji z obietnicami, za to z rozmową o tym, jak naprawdę pracuje Twoja firma.

A teraz wracam do kawy. Dobrego weekendu! :)